Hoge haagboog zingt toontje lager

Nu heb ik twee doorgangen door de haag, overspannen door een boog.  Maar helaas is de éne te hoog.  Je ziet het op de foto - de sprieten bovenaan zijn het resultaat van "het is te hoog en te wiebelig daar boven op die hoge ladder, dus laat ik ze maar staan".

Nu is dat wel mijn eigen fout - dat die boogdoorgang zo hoog is.

Beetje misrekend.  Wat de onderkant van de boog is - had eigenlijk de bovenkant moeten zijn.  Niet dat die boog nu omgekeerd staat - neen, maar ik had die takken mooi naar elkaar toegeplooid en dan verondersteld dat ze evenveel omlaag als omhoog zouden groeien.  Ha!  Daar deden ze niet aan mee!  Omhoog groeien deden ze!  Wat dacht ik nu!


Haagboog voor, tijdens en na de aanpassing

Nu was de top van de boog veel te hoog geworden - en gevaarlijk voor de snoeier van dienst, ik dus.

Dus vandaag er eens ingevlogen - vooraleer de vogels er een nestje in zouden bouwen.

Wat denken jullie - komt het in orde?  Of is het te laag deze keer? 
De onderste takken staan op 1m80 - dus lange mensen zullen zich moeten bukken ;-)

Stekelig en ongewenst ...

"Distels breken is distels kweken,

distels maaien is distels zaaien,

distels trekken is distels stekken,

maar distels laten staan

is distels kapot laten gaan."

Dit gedichtje, en de bijbehorende tekst over de ekologie van Akkerdistel in de "Nederlandse Oecologische Flora" heeft me in '91 aangezet eens goed na te denken over de meest gepaste manier om de massa akkerdistels in mijn hooilandje aan te pakken.

Na het omploegen van onze tuin in '90 waren de wortels van een aanwezige distel door de eg in duizenden stukjes gebroken.  En vermits Akkerdistel de vervelende gewoonte heeft dat elk afgebroken stukje wortel, wortelknoppen vormt en een nieuwe stekelspruit maakt, had dit een veldje Akkerdistel opgeleverd!  Zo'n wortelstukje mag zelfs minder dan een cm groot zijn! 

Zo'n truuk is natuurlijk van groot nut op de natuurlijke groeiplaats van de Akkerdistel.  Die plant groeit namelijk op de aanspoelselgordels langs rivieren en op rivierstrandjes.  Vermits dat vrij onstandvastige plekken zijn - daar wordt al eens een stuk grond weggeslagen door het brute riviergeweld - is het handig als elk afgebroken stukje wortel weer een nieuwe Akkerdistelhaard kan opleveren!

Dus de grond beroeren is voor de Akkerdistel gewenst, voor ons beroerd.  Wat vervelend is op akkers, want de grond bewerken is daar nu eenmaal de regel.  Maar hier ging het niet over een akker, maar een hooilandje!

"Maar als het wortelstelsel lange tijd met rust gelaten wordt, neemt de knopvorming af en tenslotte kwijnt de plant bij gebrek aan nieuwe stengels weg", zo vertelt de ekologische flora nog.  En als zo'n plant dan nog eens tussen andere hoge planten staat, gaat dat nog beter dat kwijnen - wellicht door lichtgebrek?
Aha!  Dus ik moest gewoon niks doen!  Zo'n bestrijdingsmethode stond me wel aan!

Nu had ik toen geen zin om op dat kwijnen te wachten, want ondertussen zou ik enkele jaren te maken krijgen met een ruigte (want maaien mocht ook niet - herinner het gedichtje).  En in een ruigte had ik geen zin.  Ik wou een bloemenweide!
Dus dan maar drastisch!  Licht afnemen, maar van de grond afblijven ... dus hop, een landbouwfolie erop - en wachten maar.

Het eerste jaar zag dat er echt nog niet goed uit!  De Akkerdistels bleven maar uitkomen en de plastiek bolde hier en daar zelfs wat op van de ontsnappingsbeluste stengels!  Zou die plastiek dan toch nog wat licht doorlaten?

Maar het jaar daarop was het plotseling gedaan! Toen ik even onder een hoekje van het plastiek keek bleek er geen enkele Akkerdistel meer te bekennnen!  Dus kon ik de folie al weghalen en het zaakje inzaaien met een hooiland-zaadmengseltje!

Nooit nog Akkerdistel gezien daar :-)

Tuinevolutie IV - 1993

Niet bepaald mijn beste jaar.  Al van eind '92 stond mijn liefdesscore ergens zwaar onder nul.  Mijn toendertijdse eega wou niet verder met mij, waardoor mijn huwelijk in korte tijd veranderde in een gruwelijk.  Dag na dag vertoonde ik meer en meer het aspect van een depressieve zombie op automatische piloot.  Soit.  Niet relevant, zeg je? ... maar dat had wel zijn effect op de biodiverse tuin!  Er werden bijvoorbeeld niet echt nieuwe zaken meer opgestart, en ik deed iets waar ik veel spijt van kreeg.

Gelukkig waren er nog vaste waarden: mijn steeds met veel toewijding knutselende vader knutselde aan gestaag tempo verder, en zo kwam er in het vroege voorjaar nog een lianenklimrek in bamboe boven de pikniktafel (want de Okkernoot gaf niet genoeg schaduw), en wat later in het jaar zelfs een schommel voor de kinderen.

Zelf deed ik toen bar weinig,  het hoofd te vol van persoonlijke beslommeringen.

Maar het ergste moest nog komen: want zo rond april kwam mijn absolute dieptepunt als tuinier!  Ik weet nog altijd niet hoe ik het in mijn hoofd haalde maar ik heb toen voor de eerste, maar gelukkig ook tegelijk voor de laatste keer de gifspuit bovengehaald.  Ik weet het - onvergeeflijk - mea culpa, mea culpa, mea maxima culpa ...

Wat het was weet ik nog steeds niet - een soort rituele moord op de plek waar "wij" ooit een huis planden te bouwen?  Een loutering?  Een wegbranden van een onbestaande toekomst?  Want heb ik toch niet net de afgebakende bouwplek platgespoten?  ... Ach wat - voer voor psychotherapeuten of zo. 

Hoe het ook zij - de week er na had ik er al ongelooflijke spijt van!  Op onderstaande foto zien jullie rechts boven de typische gelige vlek!  Ai ai ai!  Nu nog steeds, breng ik het gebruik van glyfosaat in verband met een onstabiele staat van de geest.

Maar goed, laten we deze zwarte bladzijde omslaan.  Het is ondertussen ook al twintig jaar terug.  De biodiverse tuin heeft deze aanslag overleefd.

Er waren ook positieve zaken!  Zie je de kale rechthoek grond op dezelfde foto?  Toen we een hoekje van het vel landbouwplastiek optilden, bleken de Akkerdistels het te hebben opgegeven!  Hoezee!  Dus plastiek weg en ingezaaid met Cruydhoeck's "mengsel voor voedselrijke en kleigronden". Dat dat rap groeide zie je hieronder.

En de haag groeide goed!  Dat kon moeilijk anders met die goede voorbereiding die ze gekregen had.  Aan het begin van dit derde seizoen was ze al 80 cm hoog!

En het zaadmengsel voor kalkrijke grond deed het prima op de ingekalkte zandhoop!  Maar laat je niet vangen - het Wildemanskruid heb ik er ingeplant.

Zicht op pikniktafel, Okkernoot en "bosje".  Rechts het groepje Mispels.

En Oudste en Middelste zoon (die laatste droeg toen nog de titel van jongste) vonden het er leuk!  Vooral toen hun Opa ook nog eens de beloofde schommel voor hun bouwde!  En er ook nog eens plande een speelhuisje met schuifaf op te monteren!

En op bovenstaande foto's de kentering: het platgespoten stuk had zich tijdens de zomer hersteld tot een jong hooiland, en de vegetatie nam vrede met de nieuwe situatie, net als ik. 



bleekgeel: hooiland

bleekgroen: gazon

lichtgroen: struiken

groen: boom

zwartgroen: haag

zwart: landbouwplastiek

beige: akker

lila: kalkgrasland (ook op groendak)

staalblauw: moerasje

rood: akkeronkruidenreservaatje

bruin: constructie


Hier klikken voor het vervolg ...
Terug naar het begin? Klik hier voor 1990

Schatjes

En zijn dit geen schatjes?  Net ontdekt!  Een heel tapijtje ervan in het gazon!

Aardbeiganzerikjes denk ik.

Heel blij :-)

Tuinevolutie III - 1992

Zo telkens vanuit Brussel naar onze tuin afzakken en iedere keer al die werktuigen en dat zware grasmachien moeten in- en uitladen - dat was ik snel beu geworden.  Dus deden we de aanvraag voor de bouw van een tuinhuis.  Daar zouden we al ons gerief in kwijt kunnen - en daarenboven een schuilplaats hebben tegen hevige lentebuien, of wat verkoelende schaduw vinden in de zomer.  Niks dan voordelen zo'n tuinhuisje!  En met dat groendak er op zou het er schattig uitzien!

 

Eén vierde van het huisje werd voorzien als kippenhok.  Daarom kreeg het twee ingangen, één voor het werkvolk en één voor de kippen.  En naast het huisje kwamen drie compostbakken, uitgevoerd in klassiek-groene tuinraster, elk twee x twee meter groot.  Want we hadden ondertussen wel al ontdekt, dat er heel wat materiaal van zo'n oppervlakte bijeengemaaid werd!  Ze werden strategisch opgesteld tussen moestuin en kippenren.


Maar we knutselden ook een enorme pikniktafel ineen, die een centrale plek in de tuin toebedeeld kreeg.  Net daar, waar de Okkernoot in de toekomst 's middags schaduw zou werpen.

Ondertussen had ik me het ganse vorige jaar een breuk geschoffeld aan het onkruid tussen de haagplantjes.  En er was al zoveel te doen!  Maar daar bracht weerom wat zwarte landbouwplastiek soelaas - over de volledige lengte van de haag werd een smalle strook gelegd.  Spuuglelijk, maar toch wel makkelijk. Niet echt ekologisch, maar nood breekt wet -niet?


Gelukkig boekte ik al mijn eerste biodiverse succesjes: de grote hopen aarde die bij het graven van vijvertje en waterput over waren, werden vroeg in het jaar uitgespreid en ingezaaid.  De ene bult moest een "hoge akker" worden.  En van het zand uit de waterput maakten we een langgerekte bult en die kalkten we stevig in.  's Winters had ik namelijk het uiterst leuke catalogusje van Cruydhoeck uitgeplozen en een waslijst opgesteld van absoluut-te-hebben wilde plantesoortjes, en daar zaten vele kalkminners tussen.

Op het akkertje kwam een mengsel voor akkeronkruiden.
Op de ingekalkte zandhoop kwam een mengsel voor kalkgrasland: Cruydhoeck's "aanvullend bloemrijk mengsel voor schrale, droge, bij voorkeur kalkrijke grond".

En het dak van het tuinhuis werd beplant met vetplantjes (Sedums en Sempervivums), ingezaaid met bieslook en bepoederd met kalk, want ook daar mocht gerust iets kalkgraslandachtig ontstaan.

Akkeronkruiden: Gele ganzebloem, Korenbloem, Kamille

Aan de vijver werd niet verder gegraven, maar in de moerassige laagte die ontstaan was werd het zaadmengsel voor een moerasvegetatie ingezaaid: Cruydhoeck's "mengsel voor natte, min of meer voedselrijke gronden".

bleekgeel: hooiland

bleekgroen: gazon

lichtgroen: struiken

groen: boom

zwartgroen:haag

zwart: landbouwplastiek

beige: akker

lila: kalkgrasland (ook op groendak)

staalblauw: moerasje

rood: akkeronkruidenreservaatje

bruin: constructie
stippen: net geplante kiemplanten van Okkernoot.

Het verhaal gaat verder in 1993
Terug naar het begin? Klik hier voor 1990

Tuinevolutie II - 1991

Nu was ik in 1991 niet zo kapitaalkrachtig dat ik zowaar én een bouwgrond kon kopen, én er direct een huis kon laten neerzetten.  Maar vermits de grond er al was kon ik er toch al een start maken met wat nu nog steeds de basisstructuur van de tuin blijkt te zijn. 


Met enkele vlotte pennetrekken werd een haag getekend, en enkele bosjes, én een vijvertje, én een monumentale boom in het midden van de tuin!  Bovendien werd de plek aangeduid waar ooit mijn eigen moestuin moest komen.  Die kwam palend aan die van Oud-buurman, zodat we moestuintips en andere roddels konden uitwisselen, terwijl we afgunstig naar elkanders moes zouden kijken - want is het niet steeds groener aan de andere kant van de haag?


Maar goede plannen moeten worden omgezet in realiteit!  En dat kan alleen door de koe bij de horens te vatten!  Dus werd plantgoed besteld, en werkvolk opgetrommeld!


Het eerste werkvolk bracht een tractor mee, en een grote ploeg, en een eg.  Want ik had een lokale loonwerker ingehuurd om de volledige oppervlakte om te ploegen, want ik wou van die ondoordringbare vervilte grasmat af.

De volgende ploeg waren familieleden en vrienden die, met als lokmiddel een gezellige warme maaltijd in de lokale kroeg, verleid werden om in twee dagen zomaar eventjes 150m haag aan te planten.  Natuurlijk was ik "vergeten" te zeggen dat er twee spaden diep moest worden gespit, want er waren zakken en zakken vol door sjampignons voorverteerde paardemest in te vorken, alvorens de boompjes er liefdevol moesten worden ingepoot.  Slavenwerk eigenlijk.  Nu - dat liefdevol mocht ik dus wel vergeten, maar gelukkig waren die 600 boompjes heel robuust. 

Met de overschot aan plantgoed werden daarenboven twee "bosjes" aangeplant.


De vijf mispels die ik bestelde waren geen wilde, zoals ik gevraagd had, maar cultivars op een onderstam van meidoorn.  Niet echt content dus, maar latere jaren veranderde dat wel toen Pa er een champagne van brouwde! Njam! Toch wel blij met die dikke mispels!


In het midden van de tuin moest een monumentale boom komen.  Het moest een Okkernoot worden, want ik ben gek op noten en de grijzige kleur en open takkenstructuur vind ik prachtig!  Vermits ik al snel een zo meest monumentaal ogende boom wou, gingen we een zes jaar oude Okkernoot kopen bij de boomkweker.  Ik moest er een grote aanhangwagen voor huren, want daar hing me toch een kluit aan!  En die takken staken ver uit! Maar met veel gesleur lukte het de boom in de biodiverse tuin te krijgen.

Nu hadden we die boom net geplant, mooi waar ie moest, in het midden van de tuin, en daar kwam Oud-buurman met Verre buurman een kijkje nemen.  Het monkellachje op hun gezicht verraadde niks goed.  Wat hadden ze nu aan te merken?  We hadden die boom nog wel compost meegegeven in de plantput, en stevig verankerd met drie stutpalen - helemaal zoals het moest!  Maar Verre buurman had een aanbod.  Of ik nòg wat notebomen wilde?  Nu, zo'n aanbod sloeg ik niet af - dus kreeg ik drie noten toegestopt, die al aan het kiemen waren.  Wortelkes langs de ene kant, een takje aan de andere.  En ik kreeg ook nog een voorspelling mee - dat die kiemende noten ooit mijn noteboom vlot zouden voorbijgroeien.


De voetweg bracht meteen ook verantwoordelijkheid met zich mee - want dat moet opengehouden worden!  En was die Sleedoorn dat daar nu niet net aan het dichtgroeien!  Kon die nu geen paar meter verder gekiemd zijn?  En Oud-buurman en Oud-buurvrouw maar zeggen dat ik die "vuiligheid" maar best kon wegkappen.  Dat begreep ik nu helemaal niet zie!  Moet je die mooie bloementuil zien dat je daar van krijgt in de lente!  Instant geluk!  En nog gezwegen van de zeldzame Sleedoornpage - ooit zou die hier wel komen aanvliegen en blij zijn met die struik!

Dus hakte ik me een doorgang door die struik.  Voilà - iedereen content!  De wandelverenigingen kunnen door, ik kan genieten van de lentebloei, de Sleedoornpage is nog steeds welkom en de buren kregen het idee dat het "onderhouden" werd.

Paps kon zich niet houden - zal zijn vooroorlogse instelling geweest zijn.  Grond moet renderen.  Dus er werd dat jaar al voor de eerste maal de moestuin omgespit - met veel gezweet en spierbalrollende inspanningen.  Zwaar! - leem die nooit eerder bewerkt werd! Heel zwaar! En plakken aan de spade!  Hier moest dringend compost ingewerkt worden, om die structuur te verbeteren!

We wilden ook al onmiddelijk aan een vijvertje beginnen.  De contouren werden uitgezet en de eerste spadediepte uitgespit.
De uitgegraven grond werd ernaast uitgespreid en dat zou dan de plek worden voor het akkeronkruidenreservaatje.

Ergens in de loop van de nazomer kwamen nog twee werklui met een krakkemikkelige kraan waarmee op klungelige wijze een waterput gestoken werd - ielegans scheef! - en anderhalve meter minder diep dan gevraagd, want die voorhistorische kraan groef niet snel genoeg en de wanden stortten sneller in dan ze konden graven ...  Maar je kan er even goed water uit putten - dus ok... 

Ik hield er wel een hele hoop zand aan over, want onder de twee meter dikke leemlaag, vonden we oranjegeel zand "zavel" genoemd, en kei-oud dat spul!  Want dat zand dat ligt hier al sinds het tertiair!  Dat moet hier vroeger - heel vroeger- dus een zee geweest zijn.  Er kwamen zelfs van die keien mee naar boven, helemaal rondgesleten in de golfslag van het strand dat dat hier ooit was.  Prehistorische strandstoelen of ijsventers kwamen niet mee naar boven.

En tegen de herfst beslistte ik achteraan een groot stuk zwart landbouwplastiek uit te spreiden.  Duizenden stengels Akkerdistel waren daar komen ontspruiten - een gevolg van de eg van het eerste werkvolk: die had de wortels van enkele distelexemplaren (had ik niet gezien) in duizenden stukjes gehakt en over een halve are verspreid!  Ramp!  Om die kwijt te raken zou die plastiek er enkele jaren moeten blijven liggen.  Mooi was anders.

Snel gaat dat wel, zo'n haag!

bleekgeel: hooiland

bleekgroen: gazon

lichtgroen: struiken

groen: boom

zwartgroen:haag

zwart: landbouwplastiek

beige: kale grond of akker

Doorlezen?  Hier de link naar volgend jaar.
Terug naar het begin? Klik hier voor 1990